op zoek naar een goed geluid.........
De wondere wereld van draad en kabel.................
Luidsprekerkabel.
Over luidsprekerkabels, interlinks, netsnoeren en interne bedrading wordt wel heel erg veel geschreven, maar om nu te zeggen dat hieruit een redelijk beeld ontstaat op basis waarvan keuzen gemaakt kunnen worden..............
Grote verschillen zijn te constateren tussen de wervende verhalen in brochures, recensies en verschillende gebruikers ervaringen.
Aan diverse materialen worden bijzondere eigenschappen toegedicht, allerlei correcties zouden kunnen worden uitgevoerd door maar het juiste materiaal of de juiste constructie toe te passen.
Omdat het zo verschrikkelijk lastig is een redelijk beeld uit alle publicaties te distilleren, zit er weinig anders op dan zelf proefondervindelijk verschillen vast te stellen.
Bijzonder opvallend zijn de geweldige bedragen die men voor een stukje kabel durft te vragen.
Dit heeft mij er toegebracht op zoek te gaan naar betaalbare alternatieven, op het vlak van luidsprekerkabels is me dit heel aardig gelukt, mijn vorige kabel van € 1600 voor 2 x 3,5 meter is vervangen door een Litzedraad van enkele Euro's per meter.
Deze draad wordt gebruikt voor het wikkelen van spoelen voor luidspreker filters, vele meters kunnen er derhalve al in de luidspreker aanwezig zijn.
Ben zelf bijzonder te spreken over het resultaat, bijzonder homogeen kan de weergave worden genoemd, detaillering en dynamiek zijn voortreffelijk, het laag is snel en gedetailleerd.
Momenteel - februari 2007 - heeft deze draad in diverse installaties veel duurdere soortgenoten vervangen, de resultaten zijn beslist bijzonder goed te noemen, detail en dynamiek worden uitstekend weergegeven, de conclusie is dat dit een blijvertje is.
In het algemeen is mijn ervaring dat luidsprekerkabel gemaakt van koperdraad zeer goed bevalt, voorbeelden hiervan zijn oa Monster Cable's M serie en diverse kabels van Kimber, waarbij jammerlijk genoeg moet worden vastgesteld dat de duurdere kabels soms inderdaad betere prestaties leveren, overigens zijn de verschillen zeker niet zo groot als je zou kunnen opmaken uit veel recensies.
Kabels waarbij men gebruik maakt van combinaties van verschillende
metalen, koper, zilver, goud etc. bevallen mij in het algemeen minder,
verzilverde bedrading zoals toegepast door bijvoorbeeld Van Den Hul en
NordOst, legeringen als waarmee Siltech aan de weg spijkert, voldoen in
het algemeen echt niet, vooral op het gebied van detaillering gaat hier
erg veel mis.
In het meest gunstige geval lijkt het alsof je meer detaillering te horen krijgt, echter na gewenning blijkt de eerste indruk, welke spectaculair kan zijn, bijzonder tegen te vallen.
Mijn indruk is dat de tonale balans wordt verschoven, het hoog wordt nadrukkelijker weergegeven, waardoor het lijkt dat er sprake is van toename van de detaillering, echter
op den duur leidt dit effect tot luistermoeheid, terwijl bij vergelijking van de klank van individuele instrumenten duidelijke fouten zijn waar te nemen.
Opmerkelijk is dat dit verschijnsel zeer positief kan uitpakken
in een installatie waarbij de mogelijkheden tot het weergeven van detaillering
zeer gering zijn, echter bij een vergelijking zal vastgesteld worden dat
fouten beter niet met andere fouten kunnen worden gecorrigeerd.
Ook blijkt dit soort kabel problemen veroorzaakt door andere apparatuur
kan maskeren, hierdoor wordt je dus volledig op het verkeerde been gezet, mogelijk is dit de verklaring van het enorme succes van dit soort kabel.
Interlinks.
Veel van hetgeen over luidsprekerkabel kan worden gezegd,
gaat ook op voor interlinks, alhoewel hier mogelijk een groter verschil
tussen koper en zilver kan worden waargenomen, met name tussen de interlinks
uit de Kimber Select
lijn, bleek de zilver uitvoering beduidend - hiermee gezegd duidelijk
waarneembaar - beter te presteren op het vlak van detaillering, of dit
verschil daarmee ook de meerprijs waarmaakt blijft wat mij betreft een
open vraag.
Diverse zelfbouw experimenten, ook van anderen, met verschillende materialen,
lijken op dit moment nog niet zo heel erg hoopgevend, in de praktijk blijkt
het al heel erg lastig een simpel kabeltje als de Kimber PBJ te evenaren,
laat staan tot een beter resultaat te komen.
De oplossing om op dit vlak tot een bevredigend resultaat
te komen, was voor mij de aanschaf van een aantal 2ehands interlinks uit
de jaren 80, de Monster M 1500, welke ook nu nog beslist op niveau meespelen.
Zou ik een keus hebben moeten maken uit hetgeen heden ten dage verkrijgbaar
is, zouden het hoogstwaarschijnlijk kabeltjes geworden zijn uit de Kimber
Select range.
Met name de koperuitvoering hiervan is dusdanig geprijsd dat de haren
niet direct ten berge rijzen...................
Op aanraden van Sebastiaan de Vries - Soundevolution
- ben ik eens uitgebreid gaan experimenteren met professionele kabels,
want als dezen bij opnamen zulk een fantastisch resultaat kunnen bewerkstelligen,
waarom zouden ze dan in de weergavesituatie ineens niet meer voldoen ?
Inmiddels liggen de Monsters werkeloos in mijn lectuurmand.
Verliezen heeft deze down-grade niet opgeleverd, wel winst op het financiële
vlak, de kosten voor dit soort kabel blijven royaal onder de € 10,00
per meter, connectoren blijken een grotere kostenpost.
ook grotere lengten - 4 meter is het huidige maximum - blijken geen enkel
probleem, verschillende vergelijkingen - ook over langere perioden - bevestigen
uitsluitend de kwaliteit van deze budget oplossing.
Netkabels.
Iets waarvan ik niet zo heel erg veel begrijp is de hype rondom de stroomvoorziening, een eigen groep voor de audio, afgeschermde kabels naar de meterkast, netsnoeren van bijzondere soorten koper, smeltveiligheden - zekeringen of stoppen - welke zijn verguld, uitgevoerd met een edele smeltdraad..................
Natuurlijk heeft de toepassing van een goed, afgeschermd netsnoer voordelen, de interlinks worden beslist minder blootgesteld aan instraling, de wolk electro-magnetische straling achter de apparatuur wordt beduidend geringer in omvang, waarvan ook de verschillende apparaten profiteren.
Effecten op de weergave zijn echt wel hoorbaar, detaillering en ruimtelijkheid nemen toe, je zou kunnen zeggen dat er meer stilte waarneembaar is, instrumenten en stemmen komen losser van elkander te staan.
Vergelijkbaar met de verschillen welke verbeteringen in de overige verbindingen laten horen.
Voor de rest zie ik echt niet hoe de stroomvoorziening invloed kan hebben op het presteren van een geluidsinstallatie, op welke wijze een net snoer met een single-crystal struktuur, van bijzonder hoogwaardig koper bijdraagt aan een beter geluid.
Mij lijkt de opbouw van met name de voeding van een component van een groter belang, gezien ook het verschijnsel dat apparaten met een goed opgebouwde en toereikende voeding beter echt niet achter een netfilter kunnen worden gehangen.
Een nieuwe ontwikkeling op dit gebied is bijvoorbeeld de Powerplant van PS Audio wat ik hiervan moet denken, geen idee, zou er wel eens eentje een poosje willen lenen, echter m'n verwachtingen zijn niet bijster hooggespannen te noemen.
P.S.
Vaak wordt als oplossing voor fouten in de weergave een
verandering van kabel geadviseerd, persoonlijk wijs ik deze methode volledig
af, waar het in de praktijk op neer komt is dat er fouten van een apparaat
- bijvoorbeeld scherpte in de cd weergave - wordt verhuld door een kabel
in te zetten die minder detail weer kan geven, vaak tegen exorbitante
bedragen wordt er op deze manier gewoon een slecht product verkocht.
Een kabel is en blijft niet meer dan een geleider, is nooit een actief
component in een installatie en kan dus niet worden ingezet voor het oplossen
van fouten.
De marketing verhalen van fabrikanten zijn prachtig, de esoterische eigenschappen
die materialen worden toegedicht berusten op geen enkel denkbaar electrisch
fenomeen.
Koper, zilver, goud, rhodium verschillen voor wat betreft de geleiding
van een signaal nauwelijks van elkaar, wel is het zo dat er geringe verschillen
kunnen ontstaan door de constructie van een kabel.
Wat zeker hoorbaar is en zelfs verliezen oplevert, is het gebruik van meerdere materialen in een geleider, verzilveren is hiervan een goed voorbeeld, ook legeringen zijn duidelijk van een zuiver draadje te onderscheiden.
16 februari 2010
Vragen/opmerkingen ? stuur een mailtje naar : elpee-at-xs4all.nl